Dorfkirche Groß Zicker

Op het schiereiland Mönchgut, het meest zuidelijke uitstulpsel van het eiland Rügen, staat een kerkje dat ouder is dan bijna alles wat er om heen staat. De Dorfkirche Groß Zicker is niet alleen een sieraad voor het bescheiden dorpje dat haar naam draagt, maar ook een levend bewijs van eeuwen geloof, gemeenschapsleven en maritieme eenvoud aan de Duitse Oostzeekust.

Geschiedenis: het oudste gebouw op Mönchgut

Het koor van de kerk werd vermoedelijk rond 1350 gebouwd, en het schip volgde kort daarna. Dat maakt dit kleine godshuis naar alle waarschijnlijkheid het oudste bewaard gebleven gebouw op het hele schiereiland Mönchgut. Een bijzonder bewijs van die hoge ouderdom vinden we in de archieven: toen het klooster Eldena in 1360 het gebied van Mönchgut aankocht, vermeldde de koopakte uitdrukkelijk een ecclesia sive capella in Groß Zicker, Latijn voor "kerk of kapel". De monniken van Eldena, een Cisterciënzerpriorij bij het huidige Greifswald, wisten dus al precies wat ze in bezit kregen.

In de eeuwen die volgden bleef de kerk het religieuze en sociale hart van de kleine vissers- en boerengemeenschap op Mönchgut. Van 1878 tot 1906 stond dominee Emil Steurich (1852-1921) aan het hoofd van de gemeente. Hij was niet alleen predikant maar ook schrijver, en legde de geschiedenis en verhalen van Rügen vast in literaire vertellingen die nog steeds worden gewaardeerd door liefhebbers van de eilandgeschiedenis.

Wat je ziet: kerk en kerkhof

De kerk zelf is sober en ingetogen, zoals past bij een gemeenschap die van oudsher leefde van visserij en landbouw op een schiereiland dat tot in de negentiende eeuw relatief geïsoleerd was van de rest van Rügen. De gotische kenmerken van het koor, daterend uit de veertiende eeuw, verraden de bouwstijl die in die periode in heel Noord-Duitsland populair was.

Minstens zo de moeite waard als de kerk zelf is het oude kerkhof dat erbij hoort. Bijzonder aandacht verdient de zogenoemde Jakobstein, een historisch grafmonument of -steen dat zijn naam dankt aan de pelgrimsroutes naar Santiago de Compostela waarmee het wordt geassocieerd. Het kerkhof ademt de sfeer van vroegere generaties Mönchguters, en geeft een indruk van hoe hecht en zelfstandig dit eilandgemeenschapje eeuwenlang heeft geleefd.

Ligging en bereikbaarheid

Groß Zicker ligt aan de oostkant van het schiereiland Mönchgut, niet ver van de kustplaats Thiessow. De weg erheen slingert door een glooiend landschap van heuvels, riet en kuststroken, en is op zichzelf al een kleine belevenis. Mönchgut staat bekend om zijn gevarieerde natuur, met kliffen, lagunen en uitgestrekte rietvelden. Het gebied is onderdeel van het Nationaal Park Vorpommersche Boddenlandschaft, en dat geeft de omgeving een rustige, beschermde uitstraling.

Met de auto is Groß Zicker goed bereikbaar vanuit Bergen op Rügen of vanuit Putbus. In het toeristenseizoen rijden er ook bussen richting Mönchgut, maar een fiets is op dit schiereiland eigenlijk het ideale vervoermiddel.

In de omgeving

Wie de kerk bezoekt, combineert dat het best met een wandeling over Mönchgut. De kliffen bij Thiessow en het stille vissersplaatsje Gager liggen op korte afstand. Ook het nabijgelegen Zicker Große See, een laguneachtig meer, is een mooie bestemming voor vogelliefhebbers. Het schiereiland heeft een eigen karakter dat verschilt van de drukkere noordkant van Rügen, en de Dorfkirche Groß Zicker past daar perfect in: oud, authentiek en de moeite waard voor wie verder kijkt dan de gebaande paden.

Bron: Wikipedia